Blogs

De juridische kant van Kerstmis

Van geurstokjes en douchegel tot aan kaarsen en parfum: grote kans dat je minstens één van de genoemde producten de afgelopen kerst voorbij hebt zien komen of zelf ontvangen hebt. Wist jij dat zelfs een juridisch tintje kan zitten aan de cadeaus onder de kerstboom? Of de kerstkaart?

Om de (basis)kennis even te herhalen: artikel 10 van de Auteurswet somt een aantal werken op waarop een auteursrecht rust: boeken, reclamebladen, toneelstukken, schilderwerken, een hele reeks werken staan genoemd. Over dit artikel is veel jurisprudentie ontstaan. Ik zal drie voorbeelden laten zien.

De verpakking
Een verwenpakket met shampoo douchegel komt altijd wel van pas en doet het al jaren goed als cadeau. Hoe zit het eigenlijk met de auteursrechtelijke bescherming van de verpakking?

In de zaak Sanex/Sendix kwam de vraag naar voren of Sendix inbreuk maakte op het auteursrecht van Sanex. Sanex heeft douchegel op de markt gebracht in twee typen witte plastic flessen (een grote fles en een sportvariant) met een blauwe opdruk en een blauwe dop. Een en ander is gedeponeerd bij het Benelux Merkenbureau. Sendix brengt een soortgelijke douchegel op de markt, met als verschil de blauwtint van de opdruk en de grootte van de lettertypen. Sanex vordert verbod van gebruik, productie en verhandeling van de douchegel. Tevens vordert Sanex o.a. een verbod op het gebruik van het teken Sendix. De maatstaf die de rechtbank Haarlem gebruikt om te beoordelen of Sendix inbreuk maakt op het auteursrecht van Sanex is de mate waarin de merken en tekens auditief, begripsmatig of visuele gelijkenis vertonen. De rechtbank stelt Sanex ten aanzien van de verpakkingen in het ongelijk omdat de verpakkingen niet voor verwarring zorgen. Ook stelt de rechtbank Haarlem dat Sendix geen inbreuk is op het woordmerk Sanex.

Het parfumluchtje
Kecofa brengt de geur ‘Female Treasure’ op de markt. Lancôme merkt dat de geur veel lijkt op de geur ‘Tresor’ van Lancôme zelf. Daarbovenop komt dat Kecofa dit zelfs vermeld tijdens het reclame maken voor de geur! Niet heel slim van Kecofa, want vervolgens vordert Lancôme (op straffe van een dwangsom) een verbod op de reclame-uitingen en een verbod op het verhandelen van Female Treasure. De vraag die in deze zaak naar voren kwam is of ook geuren auteursrechtelijke bescherming genieten. Als partijen uiteindelijk bij de Hoge Raad terechtkomen wordt duidelijk dat een geurcombinatie in beginsel geen auteursrechtelijke bescherming geniet, maar datde samenstellingvan een reukstof wél onder artikel 10 van de Auteurswet kan vallen. Om de reukstof hieronder te scharen, is belangrijk dat de geur een eigen karakter heeft en vatbaar is voor menselijke waarneming. Daarnaast is een persoonlijke stempel van de maker van belang. De Hoge Raad heeft Lancôme in het gelijkgesteld.

De kerstkaart
Niet alleen de cadeaus onder de kerstboom zijn bron voor jurisprudentie, maar zelfs het design van een (kerst)kaart -voor zover die nog verstuurd worden tegenwoordig- komen aan de orde. De Rechtbank Amsterdam kreeg op 5 april 1991 (Printhouse Drukkers en Uitgevers/Intercard) te maken met de volgende casus: Printhouse brengt drie kaarten op de markt met verschillende designs waaronder een kaart met een sterrendesign. Intercard brengt soortgelijke kaarten op de markt. Vervolgens doet Printhouse een beroep op het auteursrecht voor de ‘sterrenkaart’, omdat de kaart is ontworpen in dienst van Printhouse. Printhouse vordert op straffe van een dwangsom de staking van de verveelvoudiging en openbaarmaking van de sterrenkaart en vernietiging van de al bestaande kaarten. Intercard stelt dat zij helemaal geen inbreuk hebben gemaakt op het auteursrecht van Printhouse wegens het gebrek aan een oorspronkelijk karakter. De rechtbank stelt Printhouse deels in het gelijk en oordeelt dat Printhouse inderdaad auteursrechtelijke bescherming kan inroepen voor de sterrenkaart, maar de andere kaart onvoldoende oorspronkelijk karakter heeft om auteursrechtelijke bescherming te genieten.

Volgend jaar bij het ontvangen van een kerstkaart en tijdens het uitpakken van de kerstcadeaus, kan je de juridische wijsneus uit gaan hangen. Voor nu wens ik iedereen alvast een mooie jaarwisseling toe. Dat 2019 maar een mooi (juridisch) jaar mag worden. Mocht je, net als ik, tentamens hebben in januari: heel veel succes!

 

Wil jij geen belangrijk juridisch nieuws meer missen?

Abonneer je op de Mr. Studenten nieuwsbrief: elke vrijdag rond de lunch een update van het nieuws van de afgelopen week, de laatste loopbaanwijzigingen en de recentste vacatures. Meld je direct aan en ontvang elke vrijdag de Mr. Studenten nieuwsbrief.

Meld je direct aan >

Over de auteur

Macy Kroon

Macy Kroon

Hallo allemaal! Mijn naam is Macy. Ik ben 21 jaar en ik studeer Rechtsgeleerdheid aan de Universiteit Leiden. Hiervoor heb ik een jaartje HBO-Rechten gedaan. Ik wist al vrij snel dat ik rechten wilde studeren en als ik iets wil, dan ga ik daarvoor. Graag zal ik mijn levenservaringen en passie voor het recht combineren door mij in te zetten voor anderen. Dat is één van de redenen waarom ik ben gaan werken voor de Kinder- en Jongeren rechtswinkel in Amsterdam. Ik ben ook van plan een master Jeugdrecht te volgen. Daarnaast vind ik het staatsrecht en de rechtssociologische kant ook erg interessant. Misschien wil ik wel meerdere masters doen. De tijd zal het leren. Eerst maar eens mijn bachelor afronden en alles gaan regelen voor een mooie tijd abroad! Mocht je zelf een idee hebben voor een stuk op de website of contact willen opnemen met mij? Ik ben bereikbaar via macykw@hotmail.com.